De mensen in de Oudheid en de Middeleeuwen hadden goede redenen om aan te nemen dat de Aarde een bol was. Voor de Griekse filosofen was hiervoor misschien
wel de belangrijkste reden dat een bol de meest volmaakte vorm was. Bovendien kun je bij een maansverduistering zien dat de schaduw van de Aarde op de maan
rond is. Een derde argument was dat als schepen aan komen zeilen het eerste wat je ziet het topje van de mast is. Ook viel het op dat dezelfde sterren op
verschillende hoogte staan als je op verschillende plaatsen op Aarde bent.
Om plaatsen op Aarde aan te geven wordt tegenwoordig een coördinatensysteem gehanteerd dat met breedte- en lengtegraden werkt. De evenaar is de denkbeeldige
cirkel over het oppervlak die exact even ver van de noord- als de zuidpool af ligt. Ten opzichte van de evenaar wordt met breedtegraden de positie van een
punt bepaald. Daarbij ligt op 90o NB de noordpool en op 90o ZB de zuidpool. Haaks op deze verdeling staan de lengtegraden, of meridianen. De
keuze van de nullijn van deze verdeling is tamelijk willekeurig geweest.
In de Middeleeuwen gebruikte men de lijn Nijl-Djnepr als een soort meridiaan die Azië scheidde van Europa en Afrika. Ook de lengte van één graad was niet
altijd hetzelfde. Dat hing af van de aardomtrek. Columbus rekende met een te kleine omtrek. Gelukkig dat Amerika lag op de plaats waar hij Indië berekend
had, anders was hij misschien nooit teruggekeerd.
Tot 1884 mocht elk land zelf bepalen wat het als nulmeridiaan wilde beschouwen, wat tot chaotische toestanden leidde. In 1884 werd bepaald dat de
lijn die door het Greenwich Observatorium in Londen loopt, internationaal als nulmeridiaan moest gelden. Ten opzichte hiervan geeft men plaatsen aan met
wester- of oosterlengte (WL of OL) met een maximum van 180o.
Taak
De Aarde draait in . . . uur om haar as. Hierbij legt de Aarde . . . graden af. Ofwel elke lengtegraad komt overeen met . . . minuten. De zon
komt op in het . . . en zakt weg in het . . . [Vul aan] Gebruik deze informatie bij de volgende vragen.
Voor de volgende vragen wordt de zomertijd (en dus de wintertijd)
afgeschaft. Daarnaast is er ook geen sprake meer van tijdzones (gebieden waar om economische redenen de klokken gelijk gezet zijn).
Volgend jaar wordt het intergalactische toernooi zwerkbal gespeeld in China. De finale vindt plaats in Beijing (Peking). Deze stad ligt op 117o
OL. De wedstrijd begint om 16.00 uur Beijing-tijd. Jij woont in Hoonhorst. Dit gat ligt op 6o OL. Alleen het plaatselijke café beschikt over een
televisie (37 cm en zwart-wit).
Hoe laat wordt in Hoonhorst de wedstrijd rechtstreeks uitgezonden (Hoonhorst-tijd)? Laat zien hoe je aan je antwoord gekomen bent.
Jij speelt in het eerste team bij v.v. Hoonhorst (meer teams zijn er niet). Dit team krijgt de eervolle uitnodiging om in Amerika te gaan toeren. Op 13 mei
moet jouw team spelen tegen het 37e elftal van de dames van Chicken tonigt uit Denver (105o WL). De wedstrijd begint in Denver om 20.30 uur en wordt
uiteraard rechtstreeks uitgezonden.
Hoe laat wordt in Hoonhorst de wedstrijd rechtstreeks uitgezonden (Hoonhorst-tijd)? Laat zien hoe je aan je antwoord gekomen bent.
Bovenstaande wedstrijd wordt ook uitgezonden op het Chileense, tropische eiland Sala-y-Gomez. Dit eiland ligt op dezelfde lengtegraad als Denver.
Hoe laat begint op Sala-y-Gomez de uitzending? Geef ook een toelichting.